Miền Bắc đang bước vào mùa mưa bão. Những trận mưa lớn kéo dài có thể khiến nhiều tuyến đường nhanh chóng dềnh nước, ngập sâu, gây khó khăn và tiềm ẩn nhiều rủi ro cho người điều khiển ô tô, xe máy.
Không chỉ mất an toàn khi di chuyển, việc cố lái ô tô vượt qua những con đường ngập sâu có thể khiến xe chết máy, mắc kẹt, thậm chí thuỷ kích động cơ gây phiền phức và rất tốn kém khi khắc phục.
Theo các chuyên gia, khi lái xe trong điều kiện trời mưa lớn, đường ngập nước, tài xế cần chủ động đánh giá tình hình thay vì cố di chuyển bằng mọi giá. Việc giảm tốc độ, giữ khoảng cách, quan sát độ sâu vùng ngập và lựa chọn lộ trình phù hợp giúp hạn chế đáng kể rủi ro.
Người lái cũng cần tránh phanh gấp, đánh lái hoặc tăng tốc đột ngột. Đặc biệt, nếu xe chết máy giữa vùng ngập, tuyệt đối không cố khởi động lại để tránh nguy cơ thủy kích.
Việc nắm vững những nguyên tắc dưới đây sẽ giúp bảo vệ phương tiện và đảm bảo an toàn khi di chuyển:
Giảm tốc độ, tăng khoảng cách, tránh phanh gấp
Khi trời mưa, mặt đường trơn trượt, tầm nhìn giảm và quãng đường phanh thường dài hơn. Tài xế nên chủ động giảm tốc độ, giữ khoảng cách với xe phía trước lớn hơn so với khi đường khô ráo để có thêm thời gian xử lý tình huống bất ngờ.
Hạn chế phanh gấp, đánh lái đột ngột hoặc tăng tốc mạnh bởi những thao tác này có thể khiến lốp mất độ bám, xe bị trượt hoặc mất ổn định, đặc biệt khi mặt đường có nhiều nước. Khi mưa làm hạn chế tầm nhìn, cần bật gạt mưa và đèn chiếu gần, đồng thời tập trung quan sát biển báo, vạch kẻ đường và các phương tiện xung quanh.
Nếu mưa quá lớn khiến gần như không thể quan sát phía trước, tài xế nên tìm vị trí an toàn để dừng xe, tránh dừng dưới gốc cây hoặc nơi có nguy cơ ngập sâu, sau đó tiếp tục hành trình khi điều kiện thời tiết thuận lợi hơn.
Quan sát kỹ trước khi quyết định cho xe lội nước
Trước khi đi vào đoạn đường ngập, tài xế nên giảm tốc độ hoặc dừng xe ở vị trí an toàn để quan sát độ sâu và tình trạng dòng nước. Có thể tham khảo mực nước mà những xe có kích thước và khoảng sáng gầm tương đương đang di chuyển qua, nhưng không nên chỉ dựa vào xe phía trước để đánh giá.
Đặc biệt thận trọng với những đoạn đường không nhìn rõ mặt đường, có dòng nước chảy mạnh hoặc không xác định được độ sâu. Nếu không chắc chắn về khả năng vượt qua, lựa chọn an toàn nhất là không đi vào vùng ngập.
Không có một mốc mực nước cố định áp dụng cho mọi loại ô tô. Khả năng lội nước phụ thuộc vào thiết kế xe, vị trí cửa hút gió, các bộ phận điện, khoảng sáng gầm và khuyến cáo của nhà sản xuất. Vì vậy, tài xế không nên mặc định nước quá nửa bánh xe là xe nào cũng có thể hoặc không thể đi qua.
Chọn số phù hợp, giữ ga đều khi qua vùng ngập
Nếu đoạn ngập nằm trong giới hạn an toàn của xe, tài xế nên di chuyển chậm, đều ga và tránh thay đổi tốc độ đột ngột. Với xe số tự động, có thể sử dụng chế độ số thấp hoặc chế độ phù hợp theo hướng dẫn của nhà sản xuất để kiểm soát tốc độ.
Không nên dừng xe giữa vùng ngập nếu không thật sự cần thiết, bởi việc dừng rồi khởi hành lại có thể làm tăng nguy cơ nước xâm nhập vào những bộ phận quan trọng.
Tài xế cũng không nên cố chạy với tốc độ cao để tạo sóng nước lớn, bởi nước có thể bị hất lên khoang động cơ hoặc khu vực hút gió.
Việc tắt điều hòa không phải yêu cầu bắt buộc đối với mọi mẫu xe. Nếu nhà sản xuất có khuyến cáo cụ thể khi lội nước, tài xế nên tuân thủ. Quan trọng nhất là duy trì tốc độ ổn định và tránh để động cơ hoạt động ở chế độ bất thường.
Không chạy song song hoặc bám quá sát xe khác
Khi đi qua vùng ngập, nên giữ khoảng cách với các phương tiện xung quanh và tránh chạy song song với xe tải, xe buýt hoặc ô tô có kích thước lớn. Sóng nước do những phương tiện này tạo ra có thể khiến mực nước quanh xe dâng cao đột ngột.
Đặc biệt, không nên cố vượt hoặc chạy sát xe đi ngược chiều. Nước bị bánh xe đối diện hất lên kính chắn gió có thể khiến tầm nhìn bị che khuất trong vài giây, đủ để phát sinh tình huống nguy hiểm.
Tài xế cũng cần chú ý đến xe máy, người đi bộ và những chướng ngại vật có thể bị nước che khuất. Khi không cần thiết, không nên tạo sóng nước lớn gây ảnh hưởng đến các phương tiện khác.
Tuyệt đối không khởi động lại khi xe chết máy
Sau khi vượt qua đoạn ngập, tài xế nên di chuyển chậm và thử phanh nhẹ ở nơi an toàn để kiểm tra khả năng làm việc của hệ thống phanh. Má phanh và đĩa phanh bị ướt có thể khiến hiệu quả phanh giảm tạm thời.
Khi dừng ở vị trí an toàn, có thể kiểm tra sơ bộ khu vực dưới gầm, hốc bánh và khoang động cơ, đồng thời loại bỏ bùn đất, rác hoặc cành cây mắc vào xe. Nếu phát hiện nước đã vào khoang nội thất hoặc xe xuất hiện dấu hiệu bất thường, cần xử lý sớm.
Đặc biệt, nếu xe chết máy giữa vùng ngập, tuyệt đối không cố khởi động lại. Khi nước lọt vào đường hút khí, việc đề máy có thể khiến nước đi vào xi-lanh, gây thủy kích. Hậu quả có thể là cong, gãy tay biên, hư hỏng piston, thậm chí phá hủy động cơ.
Trong trường hợp này, tài xế nên gọi cứu hộ để đưa xe đến cơ sở sửa chữa kiểm tra. Các hạng mục cần được đánh giá có thể gồm hệ thống hút gió, động cơ, dầu bôi trơn, hệ thống điện và những bộ phận liên quan trước khi xe được khởi động trở lại.
